NHỮNG MẢNH VỠ CUỘC SỐNG

PHÍA SAU NHỮNG MẢNH VỠ CUỘC SỐNG TRONG TRUYỆN TRƯƠNG VĂN DÂN

Cuộc sống, tình yêu, niềm hạnh phúc, đau khổ, hận thù, chia ly…tưởng chừng như đã là chuyện cổ tích, mòn cũ; nhưng thật ra nó vẫn mới tinh khôi như nụ hồng vừa chớm nở sáng nay, luôn là đề tài bất tận đối với văn chương, âm nhạc, hội họa…Bởi dưới mỗi cách nhìn (chủ quan) của người sáng tạo đều được diễn tả dưới những khía cạnh khác nhau, từ những khám phá khác nhau khiến người đọc vẫn cảm thấy luôn có sự “trinh tiết”, mới mẻ trong đề tài.

Trương Văn Dân cũng thế, ông là người xa xứ đến hơn 40 năm. Nhưng 40 năm ở nơi đất khách quê người đã không làm ông hòa tan vào dòng chảy của nền văn hóa phương Tây, trái lại nó vẫn thấm đẫm mùi rơm rạ bùn non qua từng trang viết, khi ông quay về cố hương và trình làng hai tác phẩm Hành trang ngày trở lại và Bàn tay nhỏ dưới mưa.

TRÁI TRỨNG CÁ

Ở quán cơm bình dân  DakNong dọc QL 14, bữa cơm trưa với cá Rô kho tộ và cải xanh luộc ngon vô cùng. Ăn xong chuẩn bị ra về chợt tôi nhìn ra sân qua cửa sổ  thấy cây trứng cá trái chin đỏ rực, không bỏ lỡ cơ hội tôi chạy ngay đến cây hái lia lịa. Cây thấp lắm và nhiều trái chín vô kể tôi phải ngồi xuống mới hái được và cũng chỉ 15 phút là đã đầy túi nilong. Tôi muốn hái thêm nhưng ngại mọi người phải đợi nên tôi  xin cô chủ quán vài ngày nữa tôi sẽ ghé hái tiếp, cô vui vẻ đồng ý ngay và hỏi tôi :

   - Hái về cho chim ăn hả chị ?

   -  Không em, cho con gái chị đó.

   - Hả?  Cô tròn mắt ngạc nhiên nhìn tôi.

Tội nghiệp con gái tôi, món Trứng cá này là món con thích nhất trần đời. Lần về quê ngoại năm 4 tuổi con được ăn bánh Bèo chén và trái Trứng cá nhưng không hiểu sao con thích và nhớ mãi đến giờ này (?). Mỗi khi đi đâu đó nếu bắt gặp cây trứng cá là bằng mọi cách mẹ hái về cho con, ở Sài gòn một năm được vài lần mẹ mang về là mắt con long lanh sáng rỡ, miệng líu ríu:

    - Hái ở đâu vậy mẹ, ngon quá mẹ ơi, con ăn nha.

GẤM TRONG BÀN TAY NHỎ DƯỚI MƯA

Đọc cuốn tiểu thuyết “Bàn tay nhỏ dưới mưa” của nhà văn Trương văn Dân, tôi chợt nhớ lại những ngày còn đi học, hồi đó hai câu thơ trong Truyện Kiều của Nguyễn Du đã làm tôi khắc khoải bởi ý niệm của con người ý thức số phận của mình là do thiên mệnh:

“Bắt phong trần phải phong trần

Cho thanh cao mới được phần thanh cao”

(Truyện Kiều – Nguyễn Du)

Tôi đồng cảm với nhà văn Trương văn Dân về sự giải bày, chia sẻ tình yêu thương, những trăn trở về sự sống và số phận con người trong xã hội công nghiệp hóa và toàn cầu hóa. Tiểu thuyết “Bàn tay nhỏ dưới mưa” gần như không có cốt truyện, chỉ kể về tình yêu giữa người phụ nữ tên Gấm và người đàn ông nhà báo với miên man dòng cảm xúc, những suy tư, trăn trở về mối hiểm họa trong xã hội hiện đại mà con người phải gánh chịu. Qua bút pháp độc thoại nội tâm có pha lẫn thể loại ký báo chí, ông khám phá hiện thực cuộc sống và nỗi bất hạnh, nỗi lo sợ của con người trong xã hội hiện đại “Nó là hệ quả của một nhịp sống hối hả phi nhân của thời đại, nguyên nhân chính là sự gian tham và tàn ác của con người” , lập luận và đưa ra những lý do vì sao con người cần phải sống theo tự nhiên, ông đã gởi vào đó một khát vọng sống và yêu mãnh liệt của con người qua nhân vật Gấm và người đàn ông của cô.

TỰ VẤN

Chị không biết sự trục trặc này bắt đầu tự khi nào. Đảm bảo không phải chuyện vợ chồng, xời, chuyện nhỏ, nói theo giọng điệu bất cần của các ả “chán tất” ngày nay. Chuyện vướng trong tâm can chắc chắn không là riêng tư, cá biệt. Có điều người khác thắc mắc một chút hay một quãng rồi quên đi, hay là họ bị cuốn đi, như những con cá nhỏ xuôi dòng. Chị cũng nhỏ, không kích cỡ gì, nhưng chị  muốn ngoi lên, hít thở, truy vấn.

Thường phải khuya. Khuya để không bị phát giác. Khuya những năm tháng đó nghĩa là đèn đường không có bóng cao áp, chúng mang những bóng đèn dây tóc tù mù, thê thảm. Khuya các con còn mê ngủ, chồng không mê nhưng chồng biết trước, sẵn sàng nằm giữa hai con nếu nó tỉnh dậy hỏi mẹ đâu. Khuya phố xá vắng tanh nhưng đã đói thì không nỗi sợ nào lớn hơn nỗi sợ các con đói. Chúng đói, đứa gái năm tuổi đầy ghẻ chốc trên đầu vì cơm hẩm độn bo bo, đứa trai hai tuổi khóc rã đêm, mẹ hết sữa mà không có tiêu chuẩn sữa phân phối. Đường sữa trôi nổi trên thị trường kín vẫn bí mật trôi nổi duy chị không biết nó được đưa vào đất nước đang tan nát này bằng con đường nào. Chỉ có trời mới biết.

NƯỚC TĂNG LỰC

NƯỚC TĂNG LỰC - TĂNG LỰC CÁI RẸT NHỜ NGỌT XÉ HỌNG

Nhãn hiệu nước tăng lực toàn là thứ dữ: bò húc, bò vàng, tê giác, sư tử,… Thanh thiếu niên ghiền, bác tài thích, bợm nhậu khoái (pha vào rượu). Chỉ có chuyên viên dinh dưỡng là ngán. Hai chất trong nước tăng lực bị “chiếu tướng” nhiều nhất là caffeine và đường.

Nước tăng lực được xem là nước giải khát chứa chất kích thích, chủ yếu là caffeine. Nhưng không phải nước giải khát nào có caffeine đều là nước tăng lực, chẳng hạn nước ngọt Pepsi, Coke, Cola,… chứa lượng caffeine ít hơn vài lần so với nước tăng lực.

Caffeine là chất kích thích thần kinh, vô hiệu hóa adenosine chống lại cơn buồn ngủ và đẩy mạnh hoạt động của adrenalin gây hưng phấn. Lượng caffeine cao có thể làm tăng huyết áp, hồi hộp và đi tiểu nhiều. Một lon nước tăng lực (250 ml) có khoảng 80 mg caffeine, nhiều gấp rưỡi ly cà phê. Chất caffeine không chỉ có trong hạt cà phê mà còn có nhiều trong hạt cola, cacao, lá trà,…

Đường trong nước tăng lực là đường ăn (sucrose) hoặc dùng chung với sirô bắp cao fructose (HFCS). Đường là chất duy nhất trong nước tăng lực sinh năng lượng (cung cấp calo).

MỘT VÙNG NON NƯỚC HẦM HÔ

Từ thị trấn Phú Phong, khách tham quan Bảo tàng Vua Quang Trung có thể làm tiếp chuyến đi của mình bằng cuộc đi chơi Hầm Hô. Hầm Hô cách thị trấn chừng 6 kilômét về phía Nam, được nối bởi con lộ trải bê – tông rộng rãi. Trên con lộ này, du khách sẽ gặp những dòng xe cộ đủ loại (Ô tô du lịch, xe máy…) ngược xuôi với mình, đông nhất vào những ngày cuối tuần, ngày lễ, tết. Du khách có thể vừa đi vừa ngắm cảnh: Sông Đá Hàng một bên; làng xóm và ruộng lúa, ruộng mía một bên. Bạn sẽ thấy ở đây chim mía nhiều lắm, chúng ở trong các đám ruộng mía và ở trên bầu trời, một bầu trời khoáng đãng cho những đám mây kéo nhau bay về dãy núi gần đó.

Thuyền của chúng tôi, hòa vào thuyền của những đoàn khách du lịch khác, nhẹ mái chèo trên mặt nước Hầm Hô. Chúng tôi nhẹ mái chèo, vì sợ khuấy nước mạnh sẽ làm cho những dề hoa lộc vừng nổi dập dềnh trên mặt nước vỡ tan đi. Cảnh Hầm Hô  thực là thủy tú sơn kỳ: nước trong, núi dựng; đôi bờ đá lởm chởm hòn thấp hòn cao, hòn nhọn hòn bằng, hòn lồi hòn lõm, hòn đứng hòn nằm…

Bài trí đó khiến tôi liên tưởng tới hàm răng hô của ông Bếp Độ cổ quái, hết thời đi lính Khố Đỏ, rồi về bán kẹo kéo ở cửa Tây thành Bình Định. Có lẽ vì thế, mà người ta đặt tên ban đầu cho đây là Hầm Răng Hô, về sau trại dần (hay rút gọn) thành Hầm Hô chăng?

CHUYỆN NGÀY XƯA KỶ NIỆM MÙ GIĂNG

Đọc Mùa thu biết thở ra hương của Huỳnh Kim Bửu, tôi cảm nhận một không khí bàng bạc của những hồi ức, những kỉ niệm thấm đẫm nhớ nhung. Đúng như tên gọi bao trùm tập thơ này, những bài thơ của Huỳnh Kim Bửu mang theo cái hương vị bâng khuâng man mác, cái chiêm nghiệm từng trải, chắt lọc từng vẻ đẹp cuộc đời. Bài thơ nào cũng dễ cảm, đem lại một cảm giác khoan khoái như uống một chén trà hay nhấm nháp từng ngụm cà phê trong buổi sớm. Tôi nhận ra một Huỳnh Kim Bửu rất rõ trong bài thơ ngắn nhan đề Góp cho ngày:

Hoa phong lan sáng ngày bừng nở

Một nét ban mai rực rỡ thay

Hiên sương ông lão uống trà sớm

Thả một làn hương góp cho ngày

Nhiều bài thơ khác của anh cũng mang theo cảm giác cho người đọc như đang đắm mình vào làn hương thu hoài niệm ấy. Con người khi đã đi qua bao thăng trầm cuộc sống, mới thấy quý vô cùng những vẻ đẹp và trân trọng nâng niu tình đời tình người. Tôi đã dừng lại rất lâu ở bài thơ Chuyện ngày xưa kỉ niệm mù giăng.

CHÂN MẠNG ĐẾ VƯƠNG

Ai mắc bệnh Gút thì hình như ít nhiều đều có “chân mạng đế vương” cả! Bằng cớ là bệnh thường luôn bắt đầu từ dưới chân, ở ngón chân cái trước rồi mới lan đi các nơi, và mặt khác, từ xa xưa, người ta cũng đã gọi Gút là bệnh của vua (maladie des rois). Lịch sử y học cũng đã ghi nhận Alexandre le Grand, Charlemagne, Louis XIV… đều bị Gut!

Vua chúa hay đi săn bắn, ăn thịt rừng, uống nhiều rượu nên dễ bị Gut. Về sau, những người giàu có cũng hay mắc phải bệnh này do những bữa ăn “đạm bạc” đầy rượu thịt của họ (theo cách giải thích bây giờ thì đó là những bữa ăn nhiều đạm và tốn bạc!) nên Gut cũng là bệnh của nhà giàu (maladie des riches).

Đau khủng khiếp. À không, nhức nữa, nhức khủng khiếp. À mà không đúng, buốt nữa, buốt khủng khiếp. Đau. Nhức. Buốt. Nhích qua nhích lại nhích tới nhích lui gì cũng đau cả. Chân sưng một cục, nóng đỏ. Mất ngủ. Mất ăn. Vua cũng phải kêu Trời!

MẮM DƯA GANG QUÊ NHÀ

Đã lâu lắm rồi tôi mới thấy thẩu mắm dưa gang ngon như vây. Nhìn thẩu mắm dưa gang, Tôi nhớ lại cách đây hơn 30 năm tôi đã từng ăn và vẩn còn nhớ mãi cho đến bây giờ. Người đó là mẹ của vợ tôi đã cho tôi ăn món mắm dưa gang và cháo trắng, ôi ngon tuyệt vời ! Có những chuyện không nói ra thì không ai biết cả, còn nói ra thì ai chắc cũng biết. Vậy thì nói ra nhé. Nhà ông bà già vợ tôi là một gia đình lớn ở đất Phú Phong này, ông là một trí thức, đã từng làm thư ký và phiên dịch cho nhà máy Delignon của pháp (Etablissements l.delignon có văn phòng tại Paris), dạy học cho con của Pháp nên người ta gọi ông là thầy Thông. Sau 1954 ông làm thư ký ủy ban hành chánh kháng chiến cho Việt Minh thời chống Pháp, đẹp trai và rất có hiếu với cha mẹ. Còn Bà là một thôn nữ xinh đẹp duyên dáng ở vùng đất Vĩnh Thạnh, hai ông bà gặp nhau kết thành mối lương duyên thật đẹp.

LẤY PHƯỚC TRỜI MÀ ĐONG

Chiều chủ nhật tuần trước, tôi có dịp đến thăm gia đình một cậu học trò cũ sau mấy lần lỗi hẹn! Vợ chồng cậu đón tôi vui vẻ, bởi sau bao nhiêu năm thăng trầm, còn gặp lại nhau. Lúc chưa vào nhà, tôi đã nhìn thấy tấm bảng “Hiệu Cầm Đồ Minh Phát”, nên sau khi thăm hỏi vợ cậu về sinh hoạt gia đình, các con cháu - tôi hỏi: “Em làm chủ hiệu Minh Phát” phải không?”. Cậu tâm sự: “Đứa con trai giữa của em!” - “Cháu bao nhiêu tuổi rồi vậy?” - “Thưa, hai mươi lăm!”.

Tôi cảm thấy có điều gì “chưa ổn” trong công việc làm rất phức tạp của một cậu chủ quá trẻ tuổi, nên thoáng cười: “Sao không cho cháu học tiếp?” - “ Thi đại học hai lần hỏng, bảo vào học cao đẳng, không chịu. Kêu đi học nghề chuyên môn, cũng không trả lời. Nó năn nỉ vợ chồng em cho vốn, để mở hiệu  “cầm đồ” nầy đã hai năm…”.

LỖI KẾT NỐI

Sợ trễ, tôi đi làm thủ tục sớm. Trên máy bay tôi được xếp ngồi giữa ở dãy ghế phía bên phải. Như vậy là tôi có thể nói chuyện với cả hai người bên cạnh. Ưu điểm của ghế giữa là vừa được ngắm trời mây, vừa có thể dễ dàng đi lại.

Ngồi trên máy bay tôi chợt nhớ lại đoạn đường từ nhà thằng cháu đến sân bay.

Lúc hai cậu cháu khởi hành thì đã hơn 9 giờ sáng mà trên đường vẫn còn rất đông người. Tuy mồm mũi đứa cháu có bịt khẩu trang nhưng nó cứ nói đủ thứ chuyện trên trời dưới đất: Từ chuyện giá xăng tăng giữa thời kinh tế khó khăn đến trận đá banh kết quả không như ý, thua một chầu cà phê... Đang nói trời nắng đẹp rồi bỗng dưng bắt qua chuyện bầu cử ở Mỹ rồi nhảy sang chuyện thủ tướng Pháp ban hành cải cách để cứu nền kinh tế. Cái miệng nó huyên thuyên, vừa chạy xe vừa giảng giải đủ mọi đề tài. 

Tôi chỉ ậm ừ cho qua chuyện và mắt nhìn hai bên đường phố...

Nhiều cao ốc đã được xây lên. Rất nhiều công trường được che kín bởi các pano quảng cáo. Hình ảnh, sắc màu lòe loẹt. Nhiều bảng hiệu viết bằng tiếng Anh. Trên phố chính đã đành mà ngay cả các các con hẻm cũng viết bằng tiếng nước ngoài.

Không quen bịt khẩu trang. Miệng mũi tù túng, có lúc tôi cảm tưởng như mình là con chó bị khóa mõm...

TIẾNG GẦM TRONG CUNG CẤM

Già Lạc lặng lẽ bước ra đường, cánh cửa Am nhẹ khép phía sau lưng nhưng giữa đêm thanh vắng nên cũng gây thành tiếng động rõ to. Mùi hương trầm đuổi theo thoang thoảng như còn muốn níu lấy đôi chân Già nán lại chốn thiền thêm chút nữa. Già thầm trách mình sao lắm chuyện. Chỉ mỗi một câu chuyện cần phải hỏi, rồi chuyện vãn kéo dài đến nỗi Già quên cả giờ giấc. Sư cụ Am Tịnh Liên sau thời kinh chiều cũng mải mê đàm đạo với Già bỏ cả nghỉ ngơi. Nếu đêm chưa khuya, chắc Già cũng chưa phải quay gót.

Ngẩng lên nhìn trời, Già Lạc thấy sao Cày đã lên quá trên đỉnh đầu, trăng thượng tuần xê xế phía Tây bóng khuất sau tàu cau cao. Mọi thứ chung quanh chìm trong yên ắng. Già Lạc trầm ngâm đạp lên cái bóng đổ dài của mình trên đường. Chốc nữa thôi. Cũng đã sắp tới giờ nghe tiếng Hổ gầm phát ra từ phía Hoàng cung.

Hôm trước đem củi vào bán trong chợ Hoàng thành, Già Lạc nghe được tin ngọc thể của Hoàng thượng chẳng ổn. Không hiểu sao mình mẩy Vua bỗng ngứa ngáy sinh ra đầy lông lá. Hình như các Ngự y trong cung không biết đó là căn bệnh gì, tất cả đều bó tay trước hình dạng quái ác của nhà Vua. Người trong Hoàng thành còn tán với nhau là khi mấy đại quan vào vấn an, Vua vụt chồm lên chụp phải một người nhe răng cắn lấy cắn để. Cả triều thần đều một phen kinh hoảng. Từ ấy đến nay, hằng đêm người ta nghe tiếng gầm gừ vang ra từ chốn hậu cung. Thoạt đầu chỉ nghe lơi lơi tiếng hừng hực, nhưng càng về sau thốt lên thành tiếng gầm xé tai của loài dã thú chốn sơn lâm. Mọi người cho là Vua đã hóa thành Hổ.

LẠI BÀN VỀ TRỜI

Sách Thượng Thư, thiên Nghiêu điểu chép :

Vua Nghiêu sai riêng ông Hy Trọng đến đất Ngung Di để nhìn mặt trời mà định các việc làm trong mùa xuân.

Còn Aristarque, nhà thiên văn học đảo Samos, Hy Lạp, tự thế kỷ thứ ba trước công nguyên đã dám dùng cách riêng của mình để đo mặt trời.

Lại còn có chuyện động trời hơn là cách đây chừng ba nghìn rưởi năm, tức lâu hơn thời Aristarque, người Ai Cập đã vẽ lên trần nhà các đền đài cổ cơ thể của trời, tức bản đồ thiên thể, anh mặt trời sáng nhất thì vẽ thành hình cái đầu bò (chòm sao bắc cực) còn những cái khác thì đặt tên Kim, Mộc, Thuỷ, Hoả, Thổ. Đã chế ra thứ đồng hồ hứng bóng mặt trời, để chiếu theo đó mà phân giờ phút trong ngày, chiếc đồng hồ xưa nhất thế giới ấy hiện còn giữ ở viện bảo tàng Bec Lin. Chưa hết.  Người Ai Cập còn xem chuyển động của trời, thấy vào sáng sớm, lúc có sao Lang (sirius) mọc, thì nước sông Nin dâng lên. Và khoảng thời gian giữa hai lần sao Lang mọc là 365 ngày, tức tròn một năm. Phải. Trong lĩnh vực khoa học, trời có vẻ thân thiện với con người, chứ đâu phải như Nguyễn Gia Thiều bảo: Tay tạo hóa cớ sao mà độc!

CHUỘT - NGƯỜI - CHUỘT

Chuột sinh ra đời liền bị nhiều kẻ thù: Mèo vồ, chó chụp, sa bẩy, trúng thuốc độc… Ngành Thú y bào chế thuốc chữa bệnh, thuốc bổ cho bò, heo, gà, vịt… Nhưng lại có lọ thuốc diệt chuột (xếp cùng một góc với lọ thuốc trừ sâu…). Chẳng biết, bởi duyên nợ gì mà chuyện chuột với người nhiều lắm? Nhất là với quan tham, cho nên, bài này xin tản mạn một chút về chuột.  

Chuột là loài đục khoét, phá hại. Đục khoét, phá hại là chuyện thường ngày của chuột, khiến người nhiều khi không chịu nổi. Đó là chưa nói, nếu người không giỏi dự phòng, nó còn truyền bệnh dịch hạch rất đáng sợ nữa.

Nhưng mà chuột cũng có lợi ích cho người ở mặt nào đó chứ?

TẬP QUÁN UỐNG TRÀ Ở VIỆT NAM

Tập quán uống trà đã có từ ngàn xưa, khẩu vị uống trà muôn hình muôn vẻ, không cố định mà biến đổi theo thời gian, không gian, theo tâm lý, điều kiện mức sống của từng nước, từng dân tộc. Mỗi dân tộc có một tập quán uống trà riêng biệt, người châu Âu thích uống trà đen, người Mỹ thích uống trà hòa tan, người Trung Quốc uống trà xanh, trà ô long,…

Ở Việt Nam người Kinh uống trà xanh, trà tươi, trà huế, người Dao uống chè bạng, chè lam,… Người cao tuổi uống trà là một thú tao nhã vừa uống từng ngụm vừa bàn thời sự, còn lớp trẻ thì uống nhanh, uống liền một hơi, uống trà để giải khát, làm cho đầu óc thư thái. Trà được uống trong các dịp lễ, tiệc, tiếp khách và sau bữa ăn.

VỀ QUÊ NGOẠI

Về quê Ngoại là niềm ấp ủ trong tôi từ lâu lắm. Anh chị em tôi được sinh ra và lớn lên ở Hội An - Quảng Nam vì ba tôi làm việc ở đó. Chúng tôi chỉ biết quê nội, quê ngoại qua lời kể của Ba Má và trong tờ khai lý lịch cá nhân là thôn Cát Tường, xã Mỹ Thọ, huyện Phù Mỹ. Thời chiến tranh không dễ dàng đi lại, sau ngày giải phóng, nhà bị mất, kinh tế khó khăn, căn bệnh thần kinh của Má ngày càng nặng hơn, trí nhớ chập chờn, mọi chuyện trong quá khứ và hiện tại đôi lúc lẫn lộn trong tâm trí và lời nói của Má. Rồi một ngày, bỗng dưng Má bỏ nhà đi, tôi nhớ lúc đó là ngày đầu hè năm 1976. Còn Ba, sau thời gian học tập cải tạo, một mình Ông lo cho năm anh chị em chúng tôi tiếp tục ăn học, nỗi buồn cộng với sự  nhọc nhằn  mưu sinh đã làm cho người đàn ông trí thức đã từng “vang bóng một thời” sức khỏe ngày càng xuống dốc nhanh chóng. Cuối cùng Ba cũng bỏ lại anh chị em tôi giữa dòng đời dâu bể sau một cơn bạo bệnh để về với cát bụi mang theo lời hứa là sẽ dẫn chúng tôi về quê cho biết cội nguồn. Tôi biết đó cũng là ước mong của Ba. Sau này lập gia đình, nhân tiện chồng tôi được cơ quan cử về chỉ huy thi công đường giao thông Tân Phụng - Mỹ Thọ, tôi theo anh về quê Nội vì tôi còn có người chị cùng cha khác mẹ và các chú ở đó. 

VỀ VỚI HƯ KHÔNG

… Cùng với sự xuất hiện không được chào mời của cơn ho, tôi vừa được nhắc nhở rằng cái ngày cuối cùng sắp đến. Giây phút hiếm hoi, chỉ xuất hiện một lần duy nhất và cũng là lần cuối cùng của một kiếp người.

Có ai đó nói rằng một người sắp chết thường nhìn thấy toàn bộ cuộc đời của mình trong những phút giây chớp nhoáng cuối cùng. Còn tôi, tôi chẳng nhìn thấy gì rõ rệt. Chỉ thấy  những xáo trộn của một chuyển hoá, như những bức ảnh trong một cuốn phim quay nhanh mà không có hình thù nào rõ nét.

Tôi là ai?

Là con Gấm? Là đứa bé bị đời bạc đãi, là người con gái trôi sông lạc chợ, bám víu vào những cuộc hôn nhân, thực chất là những bè gỗ mục, chấp chới giữa dòng chảy xiết? Tôi là kết tinh của sự bất hạnh hay là người đàn bà được yêu, được vỗ về, che chở để có thể tự cho mình là người hạnh phúc nhất trần gian? Tôi là một, hay là tất cả những hình ảnh phản chiếu từ những chiếc gương xung quanh mình do cuộc đời sắp đặt : Tôi phản chiếu thành bóng trên gương và bóng phản chiếu lên những tấm gương khác, tạo thành những chuỗi hình ảnh vô cùng, vô tận. Phản chiếu của phản chiếu, hình ảnh của hình ảnh cùng với tiếng vọng của âm thanh có pha lẫn giọng cười, tiếng khóc?

NGÀY VU LAN CỦA TÔI

Hôm qua tôi cúng rằm tháng 7 tại nhà xong, nhưng không dám đi Chùa lễ Phật như mọi năm. Có lẽ tuổi càng lớn con người càng yếu hèn, dễ tủi thân, ít chịu đựng… nên tôi đã trốn đi Daknong vào đúng buổi tối nay để khỏi phải đến Chùa, khỏi phải nhìn Ni sư cài đóa Hồng trắng lên áo mình, tôi sợ đôi chân mình sẽ khụy xuống không thể bước lên phía trước để tắm Phật như mọi năm. Tôi sợ tôi khóc mà không thể ngưng để trở về nhà, vì tôi hiểu tôi hơn ai hết: lúc này sức chịu đựng đã cạn kiệt. Tôi để Nin ở nhà với chị Tri và hèn hạ len lén trốn về núi rừng khi mặt trời sắp tắt ngay trong ngày này: ngày Rằm tháng 7.

MẸ ƠI !

Mẹ ơi!

Vu Lan lại về nữa rồi Mẹ, con lại được cái cảm giác thật diễm phúc, thật vui sướng khi trả lời cho các cô bé trong gia đình Phật tử đến cài hoa cho mọi người : Cho cô màu hồng đi con. Không biết mọi người xung quanh có nghe, có biết con đang nói với giọng đầy kiêu hãnh, đầy hãnh diện, con đang muốn cho mọi người biết rằng : Con còn mẹ đấy, Mẹ yêu.

Con cảm ơn Mẹ đã cho con cái cảm giác tuyệt vời nầy. Mỗi lần về thăm, thấy Mẹ tập dưỡng sinh, thấy Mẹ ăn uống điều độ, chuyên tâm tu hành, con cứ tự hứa là về lại quê hương thứ hai của con, con sẽ bắt chước Mẹ, con sẽ, con sẽ .v.v… Vậy mà, khi trở lại với cuộc sống tất bật nơi xứ người, con lại quên dần lời tự hứa cho bản thân mình, cho đến khi Vu Lan lại về, con lại nhớ Mẹ, và con lại hứa với chính mình, rồi lại quên...

NHỮNG THẰNG GIÀ NHỚ MẸ

Bông hồng đỏ hay bông hồng trắng cho Ngày -của- Mẹ, đối với tôi chỉ là biểu tượng, chẳng ép phê gì. Ký ức về mẹ, dù gần hay xa, mới là điều nhức nhối. Tuổi càng cao, càng dễ quên chuyện trước mắt, nhưng càng nhớ chuyện xa xôi. Tuổi đời, tình đời trải miết rồi, nay nhớ về mẹ, thấy mình còn biết bao điều thiếu sót và ray rứt, cứ giá mà… giá mà….

 “…Nào khi đội gạo canh rau

Muốn còn như trước dễ hầu được ru…”

(Nhị thập tứ hiếu – Lý Văn Phức)

Hai mươi năm trước, ông tổng giám đốc công ty tôi mất mẹ. Lúc đương quyền, ông đem mẹ vào Sàigòn ở với ông. Khi ông về hưu, bà đòi về quê ở vùng ngoại ô Hà Nội và mất ở đó. Tôi đến thăm khi ông trở lại Sàigòn được vài tháng.

-  Tuổi già được về quê sống những năm tháng cuối đời, rồi mất nhẹ nhàng như thế thì còn gì bằng, tôi an ủi.

-  Mất mẹ tớ cảm thấy như thiêu thiếu thế nào ấy…

-  Thiếu cái gì?

-  Tớ muốn trồng dàn bầu hay dàn mướp ở sau nhà cho mát, trồng cây nào khác hay hơn vì tớ sợ kiến… Tớ vẫn hay hỏi bà những chuyện lặt vặt như thế. Tớ sinh ra ở quê, nhưng có sống ở quê đâu. Bây giờ bà mất, tớ chẳng biết hỏi ai…