TRĂNG HẦM HÔ VÀ EM

Đá, đá chập chùng, trăng mờ tỏ

mơ hồ xanh cây lá đôi bờ

suối, suối quanh co thác ghềnh khốn khó

dựa vào đâu sương khói bơ vơ

Ta mằm đây như không như có

em kề bên như có như không

lồng lộng trời cao ai bỏ ngõ

mà bềnh bồng ta với mênh mông

Trăng Hầm Hô sáng bay theo gió

tình em xuôi nước chảy vè Đông

hồn ta còn long đong đâu đó

bỏ dấu nằm quằn quại sắc rong

Chợt tỉnh lại rẽ mù ra đường cái

em theo sau ái ngại ngả nghiêng

phố gọi về Hầm Hô níu lại

tình đôi ta hư thiệt hai miền

Nguyễn Đình Lương

Cố GS. TH Quang Trung Bình Khê

LỐI ỨNG XỬ CỦA THẦY GIÁM THỊ

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Thầy Lương, vẫn Thầy Lương.

Đầu thập niên 90 thế kỷ trước, thầy rời căn nhà hẻm Lê Lợi, Quy Nhơn về lại Phú Phong. Cũng là rời đám bằng hữu khu 2 đằm thắm với rượu thơ dọc ngang, ngửa nghiêng phố Biển. Giã từ họa sĩ Lương Lu tài hoa, Ba Gồng bặm trợn, Bảy Đê chí tình... Hơn mười năm kết giao, bù khú nên xa nhau sao khỏi bùi ngùi.

Về Phú Phong, thầy nhớ đám giang hồ hảo hớn ấy, thường ra nhà tôi kể lể chuyện trời gầm ngày cũ. Viết được bài thơ nào, thầy đều đọc ở dạng mộc cho tôi nghe trước. Đó là thời Văn Tế Chàng Say, Tửu Nhân Trùng... ra đời. Ngoài thơ phú, còn có những kỷ niệm giảng dạy ở Quang Trung Bình Khê. Xin nhặt lại câu chuyện này, một phong cách Bốn Lương chính hiệu.

NGƯỜI THẦY TÀI HOA

Thầy Nguyễn Đình Lương và Thầy Hiệu trưởng Trần Văn Thái

Ngày xưa xa lắc xa lơ, từ thời còn thơ ấu cho đến khi đỗ đạt thành tài thường thì học trò chỉ học một Thầy. Cùng lắm thì trong đời một sĩ tử có được vài ba người Thầy. Khác với bây giờ, từ mẫu giáo đến khi xong đại học ra trường, chắc chưa có bạn nào cất công ngồi đếm hết số Thầy đã dạy dỗ mình phải không. Với truyền thống tôn sư trọng đạo lâu nay gìn giữ vẫn luôn là nét đẹp văn hóa của dân tộc Việt Nam, hẳn các bạn đều đồng ý với mình là người dạy mình nửa chữ cũng là Thầy. Nhưng có lẽ những người Thầy lưu lại trong tâm học trò nhiều nhất thường là quãng mà mình ở tuổi học trung học, lứa tuổi chúng mình bắt đầu có hiểu biết, có ý thức với những gì đang xảy ra ở chung quanh…

NGƯỜI THẦY DẠY ANH VĂN

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Anh Đảm ơi!

Mặc dù em đã viết bài: “Giỗ Thầy” về thầy Lương, nhân ngày giỗ ba năm của Thầy, bao nhiêu tâm tư, tình cảm em gởi trọn trong đó rồi. Nhưng khi nhìn thấy hình Thầy do anh gửi qua email, tấm hình mà Thầy đã tặng cho anh khi anh làm lớp trưởng của lớp 7C, khóa 8 của mình, em thấy lòng mình vui lắm khi bắt gặp lại hình ảnh thật lãng tử của Thầy mình năm xưa ...

TẤM HÌNH THẦY LƯƠNG

Năm học 1973 - 1974, Đảm vào lớp 7C do thầy Nguyễn An Lặc làm Giáo sư hướng dẫn (gshd) - Thầy dạy Kim văn. Đến kỳ trường tổ chức cắm trại và thi đua các trò chơi khác như văn nghệ, báo tường… Trường giao cho gshd phụ trách lớp mình và ngay lập tức họp lớp để chuẩn bị cho kịp. Thầy lên lớp phổ biến chương trình và nói: các loại trò chơi này Thầy “lười lắm” nên giao Đảm, Trung - lớp trưởng, lớp phó và cả lớp tự làm, cả lớp thật lúng túng... 

"SAU CƠN TỈNH LẠI" CỦA THẦY

Đọc bài thơ SAU CƠN TỈNH LẠI của Thầy Nguyễn Đình Lương, in trong tập thơ «MUỐN QUAY VỀ NÚI», nxb Thanh Niên - 2011 là một trong những bài thơ Thầy viết, làm mình thật sự… xúc động! 

SAU CƠN TỈNH LẠI

Chiêm bao mộng giữa ban ngày

Tỉnh ra mới biết uống say quá trời

Hỏi chai - chai chẳng có lời

Hỏi ly - nghiêng ngửa

Hỏi đời - bể dâu 

Hỏi người - còn ở đẩu đâu

Hỏi mây, hỏi gió - dãi dầu tới lui

Hỏi lòng - chẳng biết buồn vui

Hỏi thiên thu - chỉ sụt sùi cát bay

Nguyễn Đình Lương

VIẾT CHO THẦY

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Sáng này lên mạng, thấy anh Võ Đảm gửi lên loạt bài Học trò đến với Thầy Nguyễn đình Lương, đọc những bài viết của bạn bè viết cho Thầy, mình thấy cảm động quá, hình ảnh Thầy như hiện ra trước mắt mình.

NHỚ VỀ THẦY NGUYỄN ĐÌNH LƯƠNG

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Thầy kính! Dẫu biết rằng những lời em viết ra đây cũng quá muộn màng khi mà Thầy đã về cõi vĩnh hằng!

Nhưng Thầy ơi! Đã từ lâu, lúc Thầy còn sống em rất muốn đến thăm Thầy để bày tỏ lòng biết ơn của mình, vậy mà... do bản chất rụt rè, e ngại… nên em chưa làm được điều đó. Tuy không dám trực tiếp đến thăm Thầy nhưng em cũng hỏi thăm Thầy qua Giang (con gái của Thầy), khi mà em bỏ nghề giáo về làm ở công ty Giày Bình Định. Lúc đó Giang làm ở văn phòng còn em làm công nhân, gặp em, biết em là học trò cũ của Thầy, Giang tiếp chuyện rất niềm nở, đã kể cho em khá rõ về tình hình sức khỏe và cuộc sống của Thầy. Biết được sau giải phóng, tuy Thầy không được tiếp tục dạy học nhưng Thầy vẫn vui vẻ và sống an nhàn vẽ tranh, sáng tác thơ... bên cạnh những người thân trong gia đình em mừng lắm !

KÝ ỨC VỀ MỘT NGƯỜI THẦY

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Mỗi người chúng ta ai cũng có những ký ức đáng nhớ, nhất là ở tuổi học trò - lứa tuổi "nhứt quỷ nhì ma ..." mà người đời vẫn thường hay gọi. Không biết ký ức của các bạn đã nhớ về những điều gì ? Riêng tôi điều mà tôi không bao giờ quên là ký ức về một người Thầy vô vàn kính yêu - Thầy Nguyễn Đình Lương.

NGÀY TƯỞNG NIỆM THẦY

Hôm ngày rằm tháng giêng, sau ngày mất của thầy vài tháng, gia đình, thân hữu của thầy có tổ chức một đêm Tưởng niệm Thầy Lương. Rất mừng, mình nghe tin ấy đến dự ngay. Địa điểm tại sân nhà ai mình không rõ lắm, ở gần Chùa Thầy Dũng dưới Phú Hòa. Khối học của mình chỉ có Loan Huỳnh và mình thôi. Trong đêm hôm ấy, đâu chừng vài chục người dự. Cũng như các bạn, trong giờ phút thiêng liêng ấy, mình vô cùng xúc đông, càng xúc động càng nhớ Thầy gắn liền ký ức tuổi thơ,

NHỚ VỀ THẦY

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Thời gian có thể làm ta lành vết thương lòng, có thể mài mòn tất cả, nhưng không thể xóa nhòa đi ký ức sâu lắng, ăn vào trong máu thịt trở thành hoài niệm. Với tôi đó là những tháng năm còn đi học. Tháng năm đẹp nhất đời người - nhất quỷ nhì ma thứ ba học trò. Ngày ấy tính đến nay đã hơn 40 năm. Ngày lần đầu dõng dạc bước vào trường trung học được đặt tên người anh hùng áo vải của dân tộc nói chung, quê tôi nói riêng : Trường TRUNG HỌC QUANG TRUNG BÌNH KHÊ.

NHỚ THẦY

Tranh của Thầy Nguyễn Đình Lương

Se lạnh ! 

Đông về !

Ngày Nhà Giáo tới !

Nhà trường phát động cho học sinh viết về thầy cô giáo. Lũ học trò của tôi cũng lao xao về đợt phát động. Ngồi bên, vờ không để ý nhưng tôi đang lắng nghe chúng bàn với nhau những gì. Nghe chúng nói, chúng sẽ viết về một người thầy vừa đi xa. Chúng kể với nhau về người thầy ấy. Nghe chuyện chúng kể làm tôi nhớ đến một người thầy đã “quay đầu về núi” của tôi. Thầy tên là Nguyễn Đình Lương. 

GIỖ THẦY

Đã từ lâu, từ khi tập tễnh viết thành những đoản văn, tôi đã có ý định viết về Thầy, nhưng đến giờ này, vẫn là trang giấy trắng nằm trước mặt tôi.

Bởi vì Thầy tôi tài giỏi lắm, Thầy tôi tài hoa lắm và Thầy tôi cũng ngang, ngang lắm. Eo ui, đến bây giờ, mấy chục năm rồi mà tôi vẫn còn nhớ đến cây roi thần của Thầy, Thầy chỉ cần đứng đó, nhịp nhịp cái roi là đám con gái bọn tôi đã toát mồ hôi hột rồi, còn đám con trai thôi thì khỏi nói, đang leo hàng rào cổng trường, thấy bóng Thầy đã co giò thẳng cẳng, cao chạy bay xa, không dám ngoái đầu nhìn lại... Ôi chao! Nhớ ơi là nhớ.

Thầy mà tôi muốn nói đến đây là Thầy Nguyển Đình Lương, Giám thị một thời của trường Quang Trung Bình Khê, thị trấn Phú Phong, nơi chôn nhau cắt rốn của tôi. Ừ ! Không biết tại sao : Thầy là Giám thị, Thầy Trương Di là Tổng Giám thị, vậy mà trong trí nhớ của tôi, luôn là ngược lại. Có lẽ tại Thầy Di nhỏ nhắn, trắng trẻo, còn Thầy Lương với cây roi mây dài mấy thước, vừa lo dạy học, vừa lo mọi việc trong trường, từ việc lớn đến việc nhỏ, báo chí, văn nghệ, hội hoạ, thi văn. Cứ có gì khác lạ là học trò tìm đến Thầy, nhờ giải quyết.

NHỚ THẦY

Sắp tới ngày Hiến chương các Nhà Giáo (20/11), đến nay đã gần 40 năm trôi qua, chúng em, những đứa học trò ngây ngô ngày ấy của Thầy, bây giờ quây quần bên nhau để viết, để hoài niệm về một người Thầy: Thầy Nguyễn Đình Lương của chúng em! (Giáo sư Hướng dẫn lớp 7C - niên khóa 1973 - 1974, trường Trung Học Quang Trung Bình Khê - Bình Định).

Số phần đã định, thầy đã giã từ chúng em để về nơi cõi vĩnh hằng trước, không biết giờ này ở nơi chín suối Thầy có nhớ về những đứa học trò yêu dấu của Thầy không! Nhìn tấm hình của Thầy tặng lại cho lớp trưởng ngày ấy (Võ Đình Đảm) với vầng trán cao cao, nụ cười hư vô không bờ không bến. Hình như lúc ấy tâm tưởng Thầy đang hướng về trường, về lớp, về chúng em những đứa học trò ngỗ nghịch của Thầy mà với trách nhiệm là một giám thị của trường.

BẠI TƯỚNG

I.

Ô trùy chồn vó bên sông

Chiến bào đẫm máu vời trông quê nhà

Một đao núi lở trăng sa

Ngu Cơ ơi hâm rượu chờ ta bên trời

II.

Đường cùng chồn vó ngựa

Sông lặng đỉnh trăng tà

Ném gươm vào vô định

Bên trời vỗ tay ca !

Nguyễn Đình Lương

Cố GS. TH Quang Trung Bình Khê

HẠNH NGỘ BÊN BỜ BỂ DÂU

Thầy Nguyễn Đình Lương thường có những cảm hứng tự nhiên bột phát thành thơ, ở bất kỳ nơi đâu, bất kỳ vào lúc nào…

Trong một dịp tham dự lễ thọ 80 của nhà thơ Nguyễn Hoài Văn ở Đồng Phó năm 1996, Thầy cùng đến với nhóm anh em văn thơ Phú Phong - Tây Sơn, Quy Nhơn. Sau các thủ tục lễ nghi của gia đình, khi khách lần lượt đọc thơ chúc thêm tuổi cho chủ nhà đã gần hết, lúc nầy Thầy mới vẫy tôi lại mượn giấy bút. Trong tình trạng còn ngà ngà men của tháng Xuân, Thầy viết liền một mạch khổ tứ tuyệt lục bát và đưa tôi bảo cất đấy cho Thầy :

Hôm qua say đã kinh hồn

Tỉnh ra hay Bác tuổi dồn tám mươi

“Nhánh Đêm Gầy” lặng lẽ cười

Một bầu “Vườn Mộng” chuốc người vào Xuân

THƯ GỞI CHÍ PHÈO LÀNG VŨ ĐẠI

(Gởi Chí Phèo trước khi xảy ra án mạng ở nhà Bá Kiến)

Chí Phèo ơi

Đã sinh ra ai cũng như ai

Trên trời dưới đất

Ao ước đó chưa bao giờ có thật

Thôi cũng đừng lật đật làm chi

Biết thân ta đâu có sá gì

Mà bọn nó một phường bá láp

Người lương thiện thời này khó gặp

Muốn hóa thân chỉ thiệt thân thôi

Bát cháo hành dẫu nhớ suốt đời

Đời cóc nhận - có ta thêm bất tiện

Tự rạch mặt đâm lòi phèo Bá Kiến

Bá Kiến nhiều dao đâu đủ trừ gian

Sẵn trăng sao bến nước vườn chuối ven làng

Cùng Thị Nở dặt dìu qua cơn sóng gió

Trong khôn cùng cái không cái khó

Khi biết yêu thì ta đã là người

Khuya lắm rồi thư cũng cạn lời

Chào thân ái

Hẹn lai rai nhà Lão Hạc

QN.1980

Nguyễn Đình Lương

Cố GS. TH Quang Trung Bình Khê

TÀ ÁO THU BAY

Lần mò nhặt nhạnh đời ta

Từ trong lửa đạn chiều tà năm xưa

Ngắc ngư sáng nắng chiều mưa

Hình hài thiếu hụt đong đưa mảnh hồn

Đã thời kề tựa hoàng hôn

Đã thà sỏi đá bên cồn quạnh hiu

Bỗng dưng vướng sợi tơ yêu

Em chăn vô tội ngang chiều mây qua

Giật mình bên cõi người ta

Ngỡ ngàng thu xuống nâng tà áo bay

Nguyễn Đình Lương

Cố GS. TH Quang Trung Bình Khê

ĐÊM TRĂNG NON QUA GÒ KÉ

Trăng non dải sắc dị thường

Đường qua Gò Ké như dường hôn mê

Mồ hoang bờ bụi bộn bề

Cây khô bóng ngả dựa kề vào không

Chùa bên chuông động mênh mông

Nhờ nhờ sương khói bềnh bồng âm dương

Bước đi nỗi vấn niềm vương

Nửa trăng ta với nửa đường trần gian

1972

Nguyễn Đình Lương

Cố GS Trung Học QuangTrung BinhKhe

ĐÊM TRĂNG TRÊN RẪY VỚI BÒ

  

Trẻ cậy cha, già không chỗ cậy

Tất bật một đời chẳng chút của dư

Vào rẫy xa trông bò mướn

Có cái ăn, chòi lá để nằm

Coi như tạm ổn

Đêm nay trăng tỏ

Sáng gió hoang sơ

Chập chùng lau sậy

Rượu không nhiều nhưng cũng đủ rưng rưng

Thương bạn tuổi cao áo sờn chân đất

Lầm lũi nổi trôi cát bụi thị thành

Đêm ngủ hè mơ ánh trăng suông

Vật vờ vô vọng

Giữa bao la, đầu gối tay nằm trên cỏ dại

Ta nghe bò trong róng cũng nhơi trăng.

Nguyễn Đình Lương

Cố GS TH Quang Trung Bình Khê